Cấp bằng cử nhân thay kỹ sư cho chương trình dưới 150 tín chỉ, sinh viên phản ứng  - Ảnh 1.

Đại biểu tham gia tập huấn về quản lý văn bằng ngày 24-7 – Ảnh: M.G.

Sáng 24-7 tại TP.HCM, Cục Quản lý chất lượng, Bộ GD-ĐT tổ chức hội nghị tập huấn công tác quản lý văn bằng chứng chỉ cho 33 sở GD-ĐT và 160 trường ĐH, CĐ và trung cấp sư phạm khu vực phía Nam.

Một số nội dung liên quan đến tên gọi và nội dung ghi trên bằng cử nhân được đặt ra.

Bằng kỹ sư tương đương thạc sĩ, tiến sĩ”

Ông Nguyễn Đại Dương, trưởng phòng quản lý văn bằng chứng chỉ Cục Quản lý chất lượng, cho biết trước đây có nhiều loại bằng như tốt nghiệp ĐH, cử nhân, kỹ sư, kiến trúc sư, bác sĩ… Tuy nhiên theo Luật giáo dục ĐH mới, chỉ có bằng cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ.

“Luật quy định rõ như vậy, không hiểu sao nhiều trường ĐH vẫn lúng túng, băn khoăn vì sao không ghi bằng kỹ sư, mẫu bằng vẫn ghi bằng tốt nghiệp ĐH, có trường ĐH phải trả lời đến 3 lần về vấn đề này” – ông Dương nói.

Trong khi đó, một số ý kiến cho biết có những phôi bằng đã in ghi bằng tốt nghiệp ĐH, như vậy có thể cấp cho người tốt nghiệp không hay phải điều chỉnh thành bằng cử nhân? Ông Dương cho biết tất cả phải điều chỉnh thành bằng cử nhân theo thông tư 27/2019 của Bộ GD-ĐT.

Văn bằng đối với một số ngành chuyên sâu, đặc thù được cấp khi chương trình đào tạo có từ 150 tín chỉ trở lên. Chương trình cử nhân chỉ 120 tín chỉ và đáp ứng chuẩn đầu ra theo quy định.

“Theo nghị định 99/2019 của Chính phủ, có 7 ngành được cấp bằng đặc thù bao gồm bằng bác sĩ y khoa, bác sĩ nha khoa, bác sĩ y học cổ truyền, dược sĩ, bác sĩ thú y, bằng kỹ sư, bằng kiến trúc sư và một số văn bằng khác theo quy định của Chính phủ.

Bảy loại bằng đặc thù này tương đương bậc thạc sĩ, tiến sĩ chứ không tương đương với bậc cử nhân. Nhiều đơn vị vẫn băn khoăn tôi cấp bằng kỹ sư được không? Kỹ sư trước đây là tốt nghiệp ĐH, kỹ sư hiện nay là tương đương thạc sĩ, tiến sĩ” – ông Dương nói thêm.

Cũng liên quan thông tư này, nhiều trường cho rằng việc bỏ tên gọi bằng kỹ sư và thay bằng tên gọi bằng cử nhân là không hợp lý.

Ông Nguyễn Trung Nhân – trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM – cho biết: “Khi tuyển sinh, chúng tôi cam kết cấp bằng kỹ sư với nhiều ngành kỹ thuật, giờ cấp bằng cử nhân sinh viên sẽ không đồng ý. Đó là điều không thỏa đáng với sinh viên khối kỹ thuật bởi tốt nghiệp CĐ cũng được cấp bằng cử nhân”.

Tương tự, ông Bùi Hoài Thắng – trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TP.HCM) – cho biết đến nay trường đã hoàn tất việc xét tốt nghiệp nhưng vẫn chưa biết cấp bằng kỹ sư hay cử nhân.

Nếu cấp bằng cử nhân sẽ rất thiệt thòi cho sinh viên bởi chương trình đào tạo kỹ sư của trường từ khóa 2014 là 142 tín chỉ, tuy chưa đủ 150 tín chỉ nhưng vẫn cao hơn nhiều so với chương trình cử nhân 120 tín chỉ.

Xem xét thời điểm áp dụng

Theo nhiều trường ĐH, thông tư 27 của bộ quy định về nội dung ghi trên văn bằng chỉ nên áp dụng với những khóa tuyển sinh sau thời điểm Luật giáo dục ĐH mới có hiệu lực. Những khóa đã tuyển sinh trước đó, nhất là các khóa chuẩn bị tốt nghiệp, vẫn được cấp bằng kỹ sư.

Thực tế có trường đã hoàn tất việc in phôi bằng kỹ sư, nếu giờ bỏ hết sẽ rất tốn kém. Trong khi đó, ông Dương cho biết phải cấp bằng cử nhân theo luật nhưng phụ lục văn bằng ghi rõ người này hoàn thành chương trình đào tạo kỹ sư trước đây.

Trong khi đó, để đáp ứng yêu cầu 150 tín chỉ để cấp bằng kỹ sư, ông Nguyễn Trung Nhân cho biết trường đã điều chỉnh chương trình đào tạo các ngành kỹ thuật lên hơn 150 tín chỉ để có thể tiếp tục cấp bằng kỹ sư cho người học.

Liên quan việc cấp bằng tốt nghiệp cho các chương trình kỹ sư, ngày 3-7-2020, Ủy ban Văn hóa, giáo dục, thanh niên, thiếu niên và nhi đồng của Quốc hội đã có văn bản do Chủ nhiệm Phan Thanh Bình ký gửi Bộ GD-ĐT.

Theo văn bản này, trong quá trình giám sát thực hiện Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật giáo dục ĐH 2018, ủy ban đã nhận được nhiều phản ánh, kiến nghị của một số cơ sở giáo dục ĐH về việc cấp bằng kỹ sư đối với các khóa học tuyển sinh trước thời điểm luật có hiệu lực thi hành (1-7-2019).

Hiện có nhiều cơ sở giáo dục ĐH băn khoăn về thông tư 27/2019 của Bộ GD-ĐT quy định nội dung ghi trên văn bằng và phụ lục văn bằng chưa rõ, thậm chí Bộ GD-ĐT còn chỉ đạo từ ngày 1-3-2020 chỉ được cấp bằng cử nhân cho người tốt nghiệp các chương trình đào tạo trình độ ĐH có khối lượng học tập dưới 150 tín chỉ, áp dụng cho tất cả chương trình đào tạo kỹ sư, kể cả các chương trình tuyển sinh trước 1-7-2019.

Thường trực ủy ban cho rằng Luật giáo dục ĐH mới quy định hệ thống văn bằng giáo dục ĐH gồm cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ và văn bằng có trình độ tương đương, giao Chính phủ ban hành hệ thống văn bằng giáo dục ĐH và quy định văn bằng, chứng chỉ đối với một số ngành đào tạo chuyên sâu, đặc thù và không có quy định chuyển tiếp hoặc hồi tố về nội dung này.

Do vậy nội dung văn bản hướng dẫn thi hành cũng như văn bản chỉ đạo điều hành của cơ quan có thẩm quyền cũng không được vi phạm vào nguyên tắc không hồi tố.

Đại diện một trường ĐH cho biết ngành y học dự phòng có chương trình đào tạo 180 tín chỉ, như vậy có được cấp bằng bác sĩ y học dự phòng hay không hay bằng cử nhân y học dự phòng?

Trao đổi vấn đề này, ông Nguyễn Đại Dương cho biết vì theo nghị định 99, các ngành chuyên sâu đặc thù không có ngành y học dự phòng nên trường cần trao đổi thêm với Vụ Giáo dục ĐH để có hướng xử lý.

Kiến nghị cấp bằng kỹ sư

Ông Trần Thiện Lưu – trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Giao thông vận tải TP.HCM – cho biết đã có văn bản gửi Bộ GD-ĐT kiến nghị tiếp tục được cấp bằng kỹ sư đối với các khóa tuyển sinh từ năm 2019 trở về trước để thực hiện cam kết với người học.

“Trường trước nay chỉ cấp một loại bằng là kỹ sư, không có ngành nào cấp bằng cử nhân. Do đó khi nghe thông tin sẽ cấp bằng cử nhân, sinh viên phản ứng rất mạnh. Trường đang chờ phản hồi chính thức từ bộ để thực hiện in bằng bởi bằng đã cấp rồi không thể điều chỉnh” – ông Lưu nói.