Cựu tổng thống Zimbabwe Robert Mugabe từ trần ở tuổi 95 - Ảnh 1.

Cựu Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabe vừa từ trần ở tuổi 95 – Ảnh: REUTERS

Đài BBC dẫn nguồn tin trong gia đình ông Robert Mugabe cho biết ông bị bệnh nặng và điều trị tại bệnh viện Singapore từ tháng 4-2019.

Ông bị lật đổ trong cuộc đảo chính quân sự tháng 11-2017 ở Zimbabwe sau ba thập kỷ nắm quyền.

Ông Mugabe sinh ngày 21-2-1924. Ông từng bị tù trong hơn một thập kỷ mà không được xét xử vì chỉ trích chính quyền Rhodesia năm 1964. Năm 1973, khi vẫn đang ở tù, ông được chọn là Chủ tịch của Liên minh quốc gia châu Phi Zimbabwe mà ông có vai trò sáng lập.

Rhodesia là một nước Cộng hòa tự xưng tồn tại từ năm 1965 đến năm 1979, trên vùng lãnh thổ tương đương với Zimbabwe ngày nay, sau khi chấm dứt chế độ thuộc địa Nam Rhodesia của Anh. Nước này sau đó đổi tên thành Zimbabwe Rhodesia nhưng cũng không được quốc tế công nhận. Năm 1980, nước này giành độc lập và lấy tên chính thức là Zimbabwe. 

Robert Mugabe giành chiến thắng trong cuộc bầu cử đầu tiên của Zimbabwe độc lập, trở thành thủ tướng năm 1980. Sau đó Zimbabwe bãi bỏ văn phòng Thủ tướng năm 1987 và ông trở thành tổng thống.

Trong những năm đầu cầm quyền, ông Mugabe được ca ngợi vì là người đưa giáo dục và y tế đến với những người da màu thiểu số. Tuy nhiên, chính sách cải cách ruộng đất đầy tranh cãi của ông đã khiến nền kinh tế đất nước suy sụp. 

Vào những năm cuối khi còn đương chức, ông bị cố cáo lạm dụng quyền lực và tham nhũng.

Người thay thế ông Mugabe là Tổng thống Emmerson Mnangagwa cho biết cái chết của ông là “tin buồn vô hạn” vì Mugabe là vị cha già của dân tộc Zimbabwe và là biểu tượng của phong trào giải phóng. 

Tháng 11-2018, chính ông Mnangagwa cũng là người thông tin rằng ông Mugabe không thể đi lại được và đang được điều trị ở Singapore. Có tin đồn ông bị ung thư tuyến tiền liệt nhưng các quan chức ở Zimbabwe phủ nhận thông tin này, nói rằng ông chỉ điều trị bệnh đục thủy tinh thể.