Mỹ khởi tố 4 người Trung Quốc vì gian lận visa, che giấu thân phận quân nhân - Ảnh 1.

Cả bốn người Trung Quốc đều được cho là đang phục vụ trong quân đội Trung Quốc – Ảnh: BBC

Hiện có 3 người đã bị bắt trong khi Cục điều tra liên bang Mỹ (FBI) đang tìm cách bắt giữ người thứ tư, được cho là đang trốn trong Tổng lãnh sự quán của Trung Quốc tại San Francisco.

Theo các công tố viên, đây là một phần trong kế hoạch gửi những nhà khoa học thuộc quân đội Trung Quốc đến Mỹ và là một phần khác trong kế hoạch lợi dụng sự cởi mở của xã hội để khai thác các tổ chức học thuật ở Mỹ.

Trong thông cáo báo chí, luật sư của Bộ Tư pháp Mỹ, ông John C Demers, cho biết bốn người đã xin visa nghiên cứu để vào Mỹ nhưng giấu nhẹm “mối liên hệ thực sự” của họ với quân đội Trung Quốc. 

Các vụ bắt giữ xảy ra sau khi Mỹ tuyên bố một nhà khoa học Trung Quốc đã trốn trong lãnh sự quán San Francisco trong suốt một tháng qua và chỉ một ngày sau khi các quan chức Mỹ ra lệnh đóng cửa Tổng lãnh sự quán của Trung Quốc tại Houston để “bảo vệ tài sản trí tuệ và thông tin cá nhân của người Mỹ”. 

Trước khi thông báo về các vụ bắt giữ, ngày 23-7 tại Bắc Kinh, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Uông Văn Bân đã khẳng định những cáo buộc của Mỹ về việc tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại Houston đánh cắp tài sản trí tuệ là vu khống và Trung Quốc “phải đưa ra phản ứng cần thiết và bảo vệ các quyền hợp pháp của mình”.

Theo Đài BBC, 4 người bị khởi tố có tên Wang Xin, Song Chen, Zhao Kaikai và Tang Juan. Bà Tang được cho là đang ở tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại San Francisco.

Theo cơ quan điều tra Mỹ, cả bốn đã nói dối. Họ hoặc khẳng định mình chưa từng phục vụ hoặc không còn phục vụ Quân giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA). 

Ông Wang Xin bị bắt vào ngày 7-6 sau khi bị các nhân viên cơ quan Hải quan và Biên phòng tại sân bay quốc tế Los Angeles thẩm vấn. Thông cáo của Bộ Tư pháp Mỹ cho biết người này xác nhận mình vẫn là thành viên PLA, làm việc tại một phòng thí nghiệm của trường đại học quân sự, mặc dù đã khai khi xin thị thực là “đã xuất ngũ năm 2016”.

Hai nhân vật khác là Song Chen và Zhao Kaikai bị bắt vào ngày 18-7. Bà Song khai là nhà thần kinh học và đã ra khỏi lực lượng vũ trang nhưng thực tế bà này vẫn liên kết với các bệnh viện của không quân quân đội Trung Quốc. 

Zhao Kaikai khai chưa từng phục vụ trong quân đội nhưng trên thực tế lại là một thành viên của một tổ chức nghiên cứu hàng đầu của PLA.

Bà Tang được cho là một thành viên của không quân Trung Quốc. Cơ quan điều tra có hình ảnh bà mặc quân phục và có bằng chứng bà này làm việc tại một trường đại học y tế không quân. Tuy nhiên, khi xin visa bà này khai rằng mình chưa từng tham gia quân ngũ.

Mối quan hệ của Trung Quốc và Mỹ đang leo thang chưa từng có khi mà trong những tháng gần đây, hai nước đối đầu nhau trên nhiều vấn đề từ thương mại, dịch bệnh COVID-19 cho đến vấn đề luật an ninh mới ở Hong Kong.

Theo BBC, các đặc vụ FBI cũng đã thẩm vấn những người có “mối quan hệ không được công bố” với quân đội Trung Quốc, bị tình nghi làm làm việc cho nước này ở 25 thành phố tại Mỹ.