Chiều 14-9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục họp cho ý kiến về các báo cáo của Chính phủ, TAND Tối cao, Viện KSND Tối cao về công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo năm 2020.

Tổng Thanh tra Chính phủ: Đối thoại với người dân Thủ Thiêm ngay khi đủ điều kiện - Ảnh 1.

Tổng Thanh tra Chính phủ (TTCP) Lê Minh Khái

Trình bày báo cáo giải quyết khiếu nại, tố cáo năm 2020 của Chính phủ, Tổng Thanh tra Chính phủ (TTCP) Lê Minh Khái báo cho biết TTCP đã chủ trì, phối hợp với UBND TP HCM và các bộ, ngành liên quan tổ chức đối thoại với người dân Thủ Thiêm theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ.

“TTCP đã thành lập Tổ công tác phục vụ tổ chức đối thoại với người dân Khu Đô thị mới Thủ Thiêm, ban hành kế hoạch và phối hợp tổ chức thực hiện, theo đó thời gian tổ chức đối thoại dự kiến vào ngày 6-8-2020. Tuy nhiên, do thời điểm cuối tháng 7-2020, dịch bệnh Covid-19 bùng phát trở lại, có nguy cơ lây lan cao tại nhiều địa phương, trong đó có TP HCM, do đó TTCP đã hoãn buổi đối thoại với các công dân Thủ Thiêm và sẽ tổ chức trở lại ngay khi đủ điều kiện”- ông Lê Minh Khái nhấn mạnh.

Tổng thanh tra cũng cho hay trong bối cảnh diễn biến phức tạp của đại dịch Covid-19, có thời điểm cả nước phải thực hiện giãn cách xã hội nhưng Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ luôn chỉ đạo đảm bảo thông suốt trong công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo.

Theo TTCP, trong năm 2020, có 459.149 lượt công dân đến cơ quan hành chính nhà nước khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh (giảm 4%), với 296.864 vụ việc (giảm 2,4%), có 3.779 lượt đoàn đông người (giảm 17,7%).

Các cơ quan hành chính tiếp nhận 305.769 đơn thư các loại (bao gồm: đơn khiếu nại, đơn tố cáo, đơn kiến nghị, phản ánh). Có 189.202 đơn đủ điều kiện xử lý (chiếm 62%), trong đó có 55.928 đơn khiếu nại, 26.783 đơn tố cáo; có 20.958 vụ việc khiếu nại, 8.120 vụ việc tố cáo thuộc thẩm quyền của cơ quan hành chính nhà nước.

Kết quả, cơ quan hành chính nhà nước các cấp đã giải quyết 24.275 vụ việc khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền, đạt tỷ lệ 83,5%. Qua giải quyết khiếu nại, tố cáo đã kiến nghị thu hồi cho Nhà nước, trả lại cho tập thể, cá nhân 42,1 tỉ đồng, 72,7 ha đất; khôi phục, đảm bảo quyền lợi cho 1.020 tập thể, cá nhân; kiến nghị xử lý vi phạm 541 người (đã xử lý 386 người), chuyển cơ quan điều tra 12 vụ, 13 đối tượng.

Ông Lê Minh Khái dự báo năm 2021 tình hình “khiếu nại, tố cáo sẽ vẫn diễn biến phức tạp”.

Theo ông Lê Minh Khái, một trong những việc làm hết sức quan trọng tới đây là tăng cường phối hợp giữa các cơ quan của Chính phủ trong công tác tiếp công dân, xử lý đơn thư để hạn chế chuyển đơn trùng lắp và tình trạng người khiếu nại tái khiếu đối với những vụ việc đã được giải quyết đúng thẩm quyền, đúng pháp luật.

“Cần nghiên cứu triển khai rộng mô hình phối hợp với luật sư tư vấn pháp luật miễn phí cho công dân trong quá trình thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo ở địa phương”- ông Lê Minh Khái nói.

Thẩm tra báo cáo của Chính phủ, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật Hoàng Thanh Tùng nhận định, các lĩnh vực khiếu nại, tố cáo không có nhiều thay đổi so với năm trước. Khiếu nại tập trung chủ yếu về khiếu nại liên quan đến đất đai chiếm tỷ lệ 61,5 % tổng số đơn; trong khi tố cáo vẫn chủ yếu là tố cáo cán bộ, công chức vi phạm pháp luật trong quản lý, thực thi công vụ… tập trung vào lĩnh vực hành chính (chiếm tỷ lệ 64,8%).

“Chất lượng giải quyết khiếu nại, tố cáo, nhất là ở cấp cơ sở, còn thấp. Kết quả giải quyết khiếu nại lần 2 có 27,8% quyết định giải quyết lần 1 phải sửa hoặc hủy; kết quả giải quyết tố cáo tiếp cho thấy có 12,9% tố cáo tiếp là đúng và 25,7% tố cáo tiếp có đúng, có sai. Đây là tồn tại kéo dài đã nhiều năm, gây bức xúc cho người dân và là một trong các nguyên nhân dẫn đến gia tăng đơn thư khiếu nại, tố cáo”- ông Hoàng Thanh Tùng nhấn mạnh.

Chủ nhiệm Hoàng Thanh Tùng đánh giá báo cáo vẫn chưa phân tích sâu về tình hình khiếu nại, tố cáo năm 2020, nhất là những biến động lớn về số liệu so với các năm trước đây, đồng thời cũng chưa đưa ra được những nguyên nhân của số lượng đơn thư, vụ việc cũng như số lượt người đến khiếu nại, tố cáo giảm trong năm 2020.

Báo cáo cũng chưa phân tách được số liệu cụ thể vụ việc khiếu nại, tố cáo phát sinh mới trong năm nay, số vụ việc từ những năm trước còn tồn đọng chưa giải quyết xong; đánh giá xu hướng phát triển của khiếu kiện tập trung đông người có sự tham gia của giáo dân hoặc do bị lợi dụng, kích động, lôi kéo… để từ đó làm cơ sở cho việc đề ra các giải pháp thích hợp trong thời gian tới.