Vì sao Trung Quốc chọn đóng cửa Tổng lãnh sự quán Mỹ ở Thành Đô? - Ảnh 1.

Tổng lãnh sự quán Mỹ tại Thành Đô – Ảnh: AFP

“Một số nhân viên lãnh sự Mỹ ở Thành Đô đã tiến hành các hoạt động không phù hợp với vị trí công việc của họ và gây tổn hại lợi ích an ninh của Trung Quốc, khiến chúng tôi phải nhiều lần giao thiệp phản đối”, phát ngôn viên Vương Văn Bân lập luận trong cuộc họp báo chiều 24-7 tại Bắc Kinh.

Theo tờ Hoàn Cầu Thời báo của Đảng Cộng sản Trung Quốc, Washington từ lâu đã sử dụng Tổng lãnh sự quán ở Thành Đô làm công cụ tiếp cận Tây Tạng, “thu thập các thông tin tình báo về Tây Tạng và các khu vực khác”. 

Các thông tin này sau đó được sử dụng để xuyên tạc Chính phủ Trung Quốc. “Nếu Mỹ muốn kích động một cuộc cách mạng màu như Ngoại trưởng Mike Pompeo của họ vừa mới nói, Tổng lãnh sự quán Mỹ ở Thành Đô sẽ tạo ra nhiều rắc rối cho Trung Quốc”, Hoàn Cầu Thời báo trích lời chuyên gia Li Haidong thuộc Viện Quan hệ quốc tế (Trung Quốc).

Lý do Bắc Kinh đưa ra na ná với cáo buộc mà Mỹ đã sử dụng khi đóng cửa Tổng lãnh sự quán Trung Quốc ở Houston (bang Texas) hôm 22-7. Cả Trung Quốc lẫn Mỹ đều không trưng ra bằng chứng cho các cáo buộc này.

Một số học giả Trung Quốc tin rằng Bắc Kinh đã suy xét kỹ suốt 2 ngày qua mới chọn Tổng lãnh sự quán Mỹ ở Thành Đô làm mục tiêu trả đũa.

Đầu tiên, so với các lãnh sự quán Mỹ ở Thượng Hải và Quảng Châu, Tổng lãnh sự quán ở Thành Đô đảm nhận khối lượng công việc liên quan kinh doanh rất ít. Do đó, chọn đóng cửa nơi này sẽ hạn chế tối đa thiệt hại và bất tiện cho Trung Quốc lẫn Mỹ.

Giáo sư Li Haidong thuộc Viện Quan hệ quốc tế (Trung Quốc) ca ngợi rằng việc chọn Thành Đô đã cho thấy Bắc Kinh luôn cố gắng kiềm chế, “không giống như Mỹ luôn tìm cách gia tăng căng thẳng”.

Còn ông Lu Xiang, nhà nghiên cứu thuộc Viện Khoa học xã hội Trung Quốc, nói với Hoàn Cầu Thời báo rằng chọn Tổng lãnh sự quán Mỹ tại Thành Đô là một biện pháp trả đũa tương xứng.

“Tổng lãnh sự quán ở Thành Đô phụ trách các dịch vụ lãnh sự ở khu vực tây nam Trung Quốc và có số lượng nhân viên gần như tương đương với Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại Houston”. 

Theo Hoàn Cầu Thời báo, có tổng cộng 200 nhân viên lãnh sự tại Tổng lãnh sự quán Mỹ ở Thành Đô, trong đó có 50 người là công dân Mỹ. Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại Houston có khoảng 60 nhân viên lãnh sự Trung Quốc.

Một nhà nghiên cứu khác của Trung Quốc là Long Xingchun cho rằng Bắc Kinh chọn Thành Đô vì muốn chặn đường tiến vào Tây Tạng của các nhà ngoại giao Mỹ. 

Theo ông này, Thành Đô là cửa ngõ đường bộ chính vào khu tự trị của Trung Quốc và Tổng lãnh sự quán Mỹ tại Thành Đô đã thể hiện sự quan tâm đặc biệt tới Tây Tạng lẫn Tân Cương kể từ khi được mở cửa năm 1985.

Bộ Ngoại giao Mỹ, Đại sứ quán Mỹ tại Trung Quốc hiện chưa lên tiếng trước động thái mới của Bắc Kinh.